Bình giảng đoạn văn trong “Người lái đò Sông Đà” của Nguyễn Tuân: “Thuyền tôi trôi trên sông Đà…thắt mình dây cổ điển trên dòng trên”.     

Bình giảng đoạn văn sau trong bài tùy bút “Người lái đò Sông Đà” của Nguyễn Tuân: “Thuyền tôi trôi trên sông Đà… nó khắc hẳn những con đò đuôi én thắt mình dây cổ điển trên dòng trên”.

“ Đẹp vậy thay tiếng người hát trên dòng sông

Chúng thủy giai đông tẩu – Đà giang độc bắc lưu”

Chẳng phải ngẫu nhiên mà Nguyễn Tuân đã dẫn ra ở đây – ngay sau cái tiêu đề của bài tùy bút , giống như lời đề từ của tác phẩm – những vần thơ của nhà thơ Ba Lan W.Broniewski và nhà thơ Nguyễn Quang Bích. Bởi như một sự se duyên tiền định những vần thơ ấy không hẹn mà gặp cảm hứng nhà van về con sông Đà “ hung bạo” và “trữ tình” ở miền Tây Bắc của Tổ Quốc – sông Đà. Đặc biệt khi miêu tả về con sông “trữ tình” có một đoạn Nguyễn Tuân viết rất hay, gợi tả vẻ đẹp thơ mộng mà rất đỗi hoang sơ ở miền trung lưu sông Đà, một bài thơ trữ tình bằng văn xuôi làm say đắm lòng người đọc: “Thuyền tôi trôi trên sông Đà… nó khắc hẳn những con đò đuôi én thắt mình dây cổ điển trên dòng trên”.

Đến với sông Đà, Nguyễn Tuân không chỉ đến bằng con đường du lãm mà còn đến với tư cách và ý định của một kẻ du khảo.  Nếu du lãm chỉ để hưởng ngoạn, “nhấm nháp” những vẻ đẹp của con sông thù du khảo đòi hỏi công phu nghiên cứu, tìm tòi,khảo sát. Chỉ cần nêu ra đây chi tiết Nguyễn Tuân đã do tìm ngọn nguồn lạch sông để phát hiện ra nơi phát tích của Đà giang- huyện Cảnh Đông và tìm ra cái tên Trung Hoa mà âm thanh gợi lên khá nhiều thơ mộng – Li Tiên, Bả Biên Giang, cũng đã đủ thấy nhà văn đã du khảo thế nào. Tuy nhiên, cái nổi bật nhất trên hành trình của khách du lãm và trong tinh thần của nhà khảo cứu Nguyễn Tuân vẫn là vẻ hùng vĩ, dữ dội và trữ tình, lãng mạn của sông Đà.

Đến với sông Đà, Nguyễn Tuân không chỉ thấy sự hung dữ của con sông mà trong cảm quan của người nghệ sĩ say mê cái đẹp, suốt đời đi tìm cái đẹp nhà văn đã nhìn thấy ở sông Đà những vẻ đẹp trữ tình hiếm thấy ở những dòng sông khác trên đất nước Việt Nam. Nghĩa là sông Đà đâu chỉ có sự dữ dằn, độc hiểm mà con sông còn có vẻ đẹp đầy chất thơ, từ mỗi góc nhìn lại đem đến một dáng vẻ riêng, sắc màu riêng độc đáo. Đặc biệt là đoạn cuối của đoạn trích, khi tác giả viết: “Thuyền tôi trôi trên sông Đà… nó khắc hẳn những con đò đuôi én thắt mình dây cổ điển trên dòng trên”.

Bình giảng đoạn văn trong "Người lái đò Sông Đà" của Nguyễn Tuân: "Thuyền tôi trôi trên sông Đà...thắt mình dây cổ điển trên dòng trên".     

Bình giảng đoạn văn trong “Người lái đò Sông Đà” của Nguyễn Tuân: “Thuyền tôi trôi trên sông Đà…thắt mình dây cổ điển trên dòng trên”.

Nguyễn Tuân đã phác họa rất đẹp những triền sông yên ắng, nguyên sơ với những vẻ đẹp hết sức nên thơ như vẫn được lưu giữ từ hàng nghìn năm trở lại. Một vẻ đẹp tĩnh lạng, yên ả, thanh bình như còn đó dấu tích của lịch sử cha ông: “Cảnh ven sông ở đây lặng tờ. Hình như từ đời LÝ, đời Trần, đời Lê quãng sông này cũng lặng tờ đến thế mà thôi”. Một vẻ đẹp tươi mới, tràn trề nhựa sống, bắt đầu một mùa nảy lộc sinh sôi: “nương ngô nhú lên mấy lá ngô non đầu mùa”, “ cỏ gianh đồi núi đang ra nõn búp”, “đàn hươu cúi đầu ngốn búp cỏ giang đẫm sương đêm”. Một nét đẹp hoang sơ, cổ kính tồn tại như một vĩnh hằng của tự nhiên: “Bờ sông hoang dại như một bờ tiền sử. Bờ sông hồn nhiên như một nỗi niềm cổ tích tuổi xưa”. Những câu văn của Nguyễn Tuân như những giai điệu êm ái, trữ tình, vừa làm sống dậy những vẻ đẹp của đời sống hiện tại vừa đưa người đọc trôi về nhưng miền kí ức xa xăm của “một thời” đã qua nay chỉ còn “ vang bóng”. Những câu văn đẹp như những lời thơ, thậm chí còn thơ hơn nhiều lắm với bao nhiêu vần thơ mà ta đọc.

Đọc thêm  Miêu tả trận bão lụt khủng khiếp ở quê mình.

Và bỗng, trong cảm nhận của Nguyễn Tuân, ông giật mình rồi thèm: “Chao ôi, thấy thèm được giật mình vì một tiếng còi xúp – lê của một chuyến xe lửa đầu tiên đường sắt Phú Thọ – Yên Bái – Lai Châu”. Ông yêu sông Đà bởi vẻ đẹp bình dị, hoang dại mà rất dỗi nên thơ. Đọc đoạn văn đầy chất lãng mạn, nó êm dịu và đầy hương hoa. Người du khách đối thoại với chú hươu nhỏ bên sông. “Con hươu thơ ngộ ngẩng đầu nhung khỏi áng cỏ sương”, người du khách lặng lẽ ngắm nhìn và đẩy tâm hồn vào mộng tưởng, không gian nghệ thuật trở nên yên tĩnh đến lạ.  Và rồi, người du khách như bừng tỉnh bởi tiếng quẫy vọt lên khỏi mặt nước của đàn cá dầm xanh bụng trắng như bạc rơi thoi. Ý văn của Nguyễn Tuân thật đẹp. Nó có âm thanh, có sắc màu, có cả tiếng quẫy, tất cả hòa quyện, bật lên đầy chất thơ. Một hình ảnh đẹp làm mê đắm lòng người. Nguyễn Tuân nhìn thiên nhiên bằng sự phát hiện, tài hoa uyên bác.

Tuy nhiên, ai đã đọc Nguyễn Tuân, đã biết Nguyễn và hiểu Nguyễn đều thấy nhà văn là người nghệ sĩ cả đời mải miết đi tìm cái đẹp của cuộc sống. Con người tài hoa nghệ sĩ trong ông không bao giờ cho phép ông dừng lại ở việc khắc họa sự vật, hiện tượng, nhất là con người một cách thuần túy. Nhà văn bao giờ cũng nhìn đối tượng miêu tả của minh ở phương diện văn hóa mĩ thuật và tiếp cận con người ở tư cách tài hoa nghệ sĩ. Nhà văn đã khéo léo trích dẫn thơ Tản Đà “ Dải sông Đà bọt nước lênh bênh – Bao nhiêu cảnh bấy nhiêu tình” thể hiện một ý nghĩa tri âm. Dọc đoạn văn, độc giả như nhìn thấy Nguyễn Tuân cùng bạn ngồi trên con thuyền “dải sông Đà bọt nước lênh bênh” cùng cảm thơ và thưởng cảnh đẹp bên bờ sông Đà thơ mộng.

Đọc thêm  Phân tích hình tượng nhân vật ông lái đò trong "Người lái đò Sông Đà" của Nguyễn Tuân

Càng chảy về xuôi, nước sông Đà chảy càng êm. Nhìn dòng sông nhẹ nhàng, ta cảm thấy con sông như đang nhớ về sự hung bạo, mạnh mẽ ở thượng nguồn Tây Bắc. “Và con sông đang trôi những con đò mình nở chạy buồm vải nó khác hẳn những con đò đuôi én thắt mình dây cổ điển trên dòng trên” dường như mỗi câu chữ của Nguyễn Tuân như đang thả hồn vào dòng sông, vào cảnh vật. Nhà văn sử dụng biện pháp so sánh ẩn dụ, nhân hóa như thêm yêu, trân trọng dòng sông. Văn của Nguyễn Tuân đem đến cho ta bao dư vị, khiến tâm hồn du theo câu chữ.

Đoạn văn “Thuyền tôi trôi trên sông Đà… nó khắc hẳn những con đò đuôi én thắt mình dây cổ điển trên dòng trên” là một đoạn văn đẹp, đầy chất thơ. Đoạn thơ nói về nét đẹp thơ mộng, hiền hòa của sông Đà ở trung lưu nhưng ẩn sâu trong từng câu chữ là là một chất thơ đang lan tỏa, từ ấy độc giả cảm nhận được cái hay, cá đẹp trong văn Nguyễn Tuân.

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *